Auteursarchief: Het Familiehuis

Over Het Familiehuis

Familie duurt een mensenleven lang. Het Familiehuis ondersteunt als familierelaties onder druk staan. Bij opvoedvraagstukken, relatieproblemen, familieconflicten bij erfenis of problemen in familiebedrijven.

Gescheiden: wie staat er op de rouwkaart van opa?

Mijn telefoon, die in de keuken ligt, gaat midden in de nacht af. Even moet ik nadenken waar ik ben: o ja, in het huis van mijn  vriend.  De volgende gedachte is meteen: waar zijn mijn kinderen? Zoonlief van 21 slaapt in mijn huis met zijn vriendin. Dochterlief van 18 jaar is bij haar vader. Ik loop de keuken in.

Het is mijn zus. Ze is net door het ziekenhuis gebeld dat het slecht gaat met onze vader van 85 jaar. Of we naar Purmerend willen komen. Hij lag al 2 weken in het ziekenhuis en was net de laatste dagen weer aan de beterende hand.
Mijn vriend staat nog half slapend naast me en vraagt wat heb je nodig? Ik ben even verrast door zijn vraag en dan komt uit de grond  van mijn hart: ‘wil je alsjeblieft mee gaan?’

Een uur later staan we met mijn moeder, broer, zus en onze aanhang aan mijn vaders bed. Hij is er al stil tussen uit gepiept en is zacht overleden. Het is zeer intiem om zo met elkaar afscheid van hem te nemen. Het is toch plotseling gegaan en het is allemaal nog wat onwerkelijk.

Dan volgen er bijzondere uren waar gehuild en gelachen wordt en we aan de eettafel bij mijn ouders thuis herinneringen ophalen.  Al om 9.00 uur komt op die zondagmorgen iemand van de uitvaartorganisatie. Opeens moeten we beslissingen nemen over waar de crematie plaatsvindt, welke kist en wie er wel of niet op de rouwkaart komt te staan. Mijn moeder laat ons het voortouw nemen, maar zij beslist wat het uiteindelijk wordt.  De dynamiek van afstand en nabijheid was daar aan die eettafel precies goed. Mijn jongste broer woont in het buitenland en was er jammer genoeg niet bij.

foto tulpen rouwkaart

De rouwkaart
De kinderen komen met hun voornaam op de rouwkaart te staan en daarnaast hun partner. De kleinkinderen daar weer onder. Het is gek om in deze context mijn vriend naast mij op de rouwkaart te zien staan. Ik heb met mijn ex zo veel historie met mijn familie, we waren meer dan 20 jaar samen.

De kleinkinderen worden gebeld. Ik vertel mijn zoon dat opa is overleden. Mijn dochter hoort het van haar vader. Ze zijn erg verdrietig.

Als de rouwkaart er de volgende dag is, is het ook voor mijn kinderen even wennen dat ze onder mij en mijn vriend vermeld staan.
Mijn dochter is boos: ‘ik ben niet van ‘hem’ (lees mijn vriend), maar van papa!’  Ook mijn ex vind het vreemd dat mijn vriend boven zijn kinderen staat. Ik snap het wel, mensen die ons niet zo goed kennen, kunnen dat anders interpreteren.
Hoe doen andere gescheiden gezinnen dat bij een overlijden in de familie? Wellicht hadden we mijn ex ook bij zijn naam erop moeten zetten en daaronder ‘vader van’. Daarmee rechtdoend aan het feit dat hij de vader is van mijn vaders kleinkinderen. Wat zou mijn vader gewild hebben?

Voor mij is het vanzelfsprekend dat mijn ex wel een rouwkaart ontvangt en welkom is op de condoleance en de afscheidsbijeenkomst. Dan gaan we de bijeenkomst organiseren. Welke foto’s, welke muziek, wie vertelt wat? Mijn ex is een muziekliefhebber en hij komt via de App met allerlei suggesties voor de muziek. Ik waardeer dat zeer, hij heeft gevoel voor de juiste sfeer van de muziek. Met een goede vriendin maken we de uiteindelijke playlist en stem ik alles af met mijn moeder, broers en zus.  Mijn vriend stelt voor dat de mannen, zoons en kleinzoons, onze vader de rouwkamer uitdragen over de oprit naar de wagen. Een prachtig ritueel om vervolgens nog één keer met mijn vader door de straat te rijden waar hij 47 jaar met mijn moeder gewoond heeft. Nog één keer genieten van het weidse uitzicht over de tulpenvelden, de molen en de kerktoren in de West Beemster. Ze wonen prachtig.

Samengestelde familie
Bij de crematie zit ik met mijn moeder, naast mijn zus en broers op de eerste rij met mijn vriend naast mij. Mijn kinderen zitten direct achter mij en mijn ex weer achter onze kinderen, naast zijn eigen ouders. Zo hebben we, als gescheiden gezin en ik met ‘nieuwe’ vriend, een eigen ‘samengesteld-familiehoekje’ gecreëerd. Dat was steunend voor mij, de kinderen, én ook voor mijn ex en mijn ex-schoonouders.

De laatste dagen heb ik er met meer mensen over gesproken hoe met overlijden in de familie om te gaan als je gescheiden bent.
Hoe bij het overlijden van grootouders die familieband tussen ouders en kinderen ondanks de scheiding toch recht te doen, zonder de werkelijkheid van hoe het nu is geweld aan te doen? Want we zijn geen stel meer én het klopt systemisch dat mijn huidige vriend naast mij op de kaart stond en naast mij in de dienst zat.
Ik stel me voor dat het ook straks een vraagstuk is als ik later overlijdt  en de kinderen wel of niet hun vader op mijn rouwkaart willen plaatsen? Ik ben benieuwd hoe zij dat aanpakken.

Heb jij als gescheiden ouder ook met overlijden in je familie te maken gehad?
Hoor graag wat jouw ervaringen zijn.

Cécile Schlangen
Het Familiehuis
Mei 2016

De liefde: ben je een lotsdenker of een groeidenker?

De liefde: ben je een lotsdenker of groeidenker?

Hoe we over de liefde denken is door de eeuwen aan verandering onderhevig. De Romeinen zagen de liefde als wijsheid. De Egyptenaren zetten de liefde in als macht. Romeo en Julia ontmoeten elkaar rond 1595 op een feestje en het was liefde op het eerste gezicht. Ons hedendaags liefdesideaal is eigenlijk gebouwd op een kalverliefde van twee pubers. Julia was slechts 13 jaar oud. Onlangs stond er een lange file op de A10 voor de Love & Marriage beurs in de RAI.  Het beeld dat liefde hand in hand gaat met het huwelijk is in onze samenleving diep verankerd. De Amerikaanse psychologe Sue Johnson, bekend geworden van de ‘emotionally focused therapy’ stelt dat de liefdesrelatie de centrale emotionele relatie is geworden in het leven van de meeste mensen. Een mooie toets voor dit fenomeen is de vraag of je zou trouwen als de liefde ontbreekt. In 1967 zei nog 65% van de vrouwen hierop ja, tegen 35% van de mannen. Waren die vrouwen en mannen uit de jaren zestig van de vorige eeuw dan ‘lotsdenkers’ of ‘groeidenkers’?*

Veranderend liefdesconcept
Het lijkt of we anno 2016 nog steeds gaan voor die ene ware. Het lotsdenken over de liefde voert de boventoon. We hebben wel meerdere relaties, maar dat zijn monogame relaties achter elkaar. Alhoewel de site ‘second love’ anders doet lijken. Dat onrustige zoeken komt eerder voort uit de enorme keuzemogelijkheid die de digitale wereld biedt. Er is ooit een experiment gedaan hoe mensen in de supermarkt een keuze maken in het ‘jam’ assortiment.  Naarmate er meer keuze was, 24 verschillende smaken, werd er minder gekocht en naarmate de keuze beperkter was werd er meer gekocht. De digitale wereld biedt de ruimte om continue om je heen te kijken of er toch niet een betere partner te vinden is.
Waar zoek je een partner op uit? Schoonheid, intelligentie, vriendelijkheid, humor, betrouwbaarheid of toch iets anders? Door online dating, Tinder en andere social media lijkt Cecilehet net alsof de ware eigenlijk voor het grijpen ligt. De mogelijkheid hem of haar tegen te komen is immers eindeloos en laagdrempeliger dan ooit tevoren. Het lijkt bijna stuurbaar, match een profiel van iemand die ook op zoek is aan dat van jou, en je hebt hem of haar gevonden. Helaas is de realiteit anders. Want in werkelijkheid maakt het schijnbaar enorme aanbod het er niet makkelijker op.

Lotsdenkers
Welke opvattingen hebben lotsdenkers over de liefde? Hoe zien zij een liefdesrelatie?
– de liefde valt samen met ‘de ware’, de prins op het witte paard.
– onenigheid in de liefde staat synoniem voor destructief, betekent ruzie.
– mindreading is essentieel! De een kan de ander ‘lezen’
– partners kunnen niet veranderen, want dan verandert ‘de ware’ en hij/zij is nu precies goed
– seks moet altijd perfect zijn.
– goede relaties gebeuren gewoon, net zoals zwanen die hun leven lang bij elkaar blijven.

Romantische films uit de school van lotsdenkers zijn ‘Notebook, Titanic, Pretty Woman, Nothing Hill’ , zij verbeelden subliem de opvattingen over de ware in de liefde en laten ons geloven dat een echte liefdesrelatie er zo uit ziet.

Groeidenkers
Hoe zien groeidenkers een liefdesrelatie? We lopen hetzelfde rijtje opvattingen langs.
– een liefdesrelatie is een reis die je met elkaar aangaat, je stopt er tijd in en werkt aan de
relatie.
– onenigheid in de relatie is constructief, je maakt ruzie omdat je van je partner houdt en bij de
ander wil blijven. De ander is de moeite waard en daarvoor wil je gaan.
– ‘mind-reading’ moet je leren, elkaars binnenwereld bevragen en delen in gesprek.
– partners veranderen door de tijd: werk, kinderen, gezondheid het speelt allemaal mee.
– fijne seks met elkaar is te leren, ook daarin groei je naar elkaar toe.
– een liefdevolle relatie is er niet vanzelf, daar werk je aan, daar groei je in.

Op zoek naar de liefde
Hoe zet je je zoektocht voort? Hoe beïnvloedt je neiging tot ‘lot of groei’ de manier waarop jij relaties aangaat? Ben je toe aan een nieuwe relatie of wil je je huidige relatie versterken?
Hierbij wat overwegingen die je in je zoektocht kan meenemen:
– je angst onder ogen zien: wat als je alleen blijft? Hoe ziet jouw angst er uit? Is een leven als
single voor jou ook prima? Het lied  ‘ik hou van …. mij’  van Harrie Jekkers is een zeer
toepasselijk lied voor de single.
– vergroten van je vijver, wat is er nog meer naast je gezin, werk waar je eventuele partners kan
ontmoeten?
– afleiding vermijden, focus verkleinen, richt je op die man/vrouw die je wel leuk vindt, maak je      keuze bewaarheid (groei).
– mogelijkheden erkennen in je huidige relatie, i.p.v. je richten op wat er allemaal niet is
– ruimte maken voor een partner, we hebben zo’n vol leven…

Uiteindelijk gaat het allemaal over kiezen en niet-kiezen. Een kiezen voor de ware, een kiezen voor een groeimodel in de liefde. Durf jij je droom te delen en daarvoor te kiezen?

*Filosoof Gijs Decker, Brainwashfestival 2016

Blog Nieuwe Stap
Cécile Schlangen
Het Familiehuis
Maart 2016

Reparatiesetje voor het hart? Was het maar zo eenvoudig

Doe mij maar een reparatiesetje voor het hart,
was het maar zo eenvoudig….           

Blog

Regelmatig heb ik ouders in Het Familiehuis die aangeven dat ze willen scheiden maar gaandeweg de gesprekken blijkt dat ze toch nog veel voor elkaar voelen. Hoe begeleid je dat proces? En waar te beginnen want er was al van alles voor de scheiding in gang gezet.

Wat kenmerkt die gesprekken dat mensen opeens beginnen te twijfelen? In de scheidingsbegeleiding sta ik altijd stil bij de geschiedenis van elke ouder afzonderlijk.  Dan komen er verhalen op tafel die de ander wel weet, maar toch net even in een ander perspectief komen te staan. Ik  zoom in op specifieke gebeurtenissen van een ieder en haal dan de beleving van die gebeurtenis naar voren.

Mildheid
Zo was er laatst een man die nu in ziet hoe zijn rebelse puberteit niets anders was dan een manier van overleven in de situatie dat zijn moeder ernstig ziek werd en zij er alleen voor stond met haar drie puberzonen. Zijn instinctieve beweging is die van weggaan en zich onttrekken aan verantwoordelijkheid als er spanning in zijn gezin van nu is. Toen als jongen van 14 was dat de beste optie, hij heeft zichzelf beschermd om maar niet de pijn van de eenzaamheid te voelen. Met dit inzicht kon hij nu zien dat hij als vader eigenlijk dezelfde beweging maakt als die jongen van toen.
En zijn vrouw kon het begrijpen waarom hij zich in eerste instantie aan elke verantwoordelijkheid onttrekt. Dat ‘ontschuldigde’ hem in haar ogen en daardoor kon ze milder naar hem kijken.
Omgekeerd gebeurde hetzelfde: zij schetste haar geschiedenis en hoe zij daarin overleefd heeft met een vader die strakke spelregels hanteerde over wat wel en niet in huis geoorloofd was. Zij is ook op een bepaalde manier ‘onder water gegaan’ in haar puberteit door niks meer te delen. Ook toen het niet goed ging met haar eerste vriendje durfde ze niet thuis te komen met die nare ervaringen. Toen er vele jaren later iets heftigs gebeurde met een collega, kon ze de betekenis daarvan niet delen met haar man. Hij voelde zich toendertijd buitengesloten en zo zijn er meer momenten in hun relatie waarin de verwijdering onbedoeld is ontstaan. Door dit zo met elkaar te delen snapten ze waardoor ze zo geraakt werden in de instinctieve beweging van de ander en kwam er weer wat meer ruimte naar elkaar. Ze zagen elkaar weer met andere ogen.

Naar ‘de hitte’ toe bewegen
Als coach loop ik in zo’n begeleiding op eieren.  Beide ouders zijn in de relatie vaak gekwetst maar in het langslopen van elkaars geschiedenis krijgt compassie of mildheid een voedingsbodem. Die mildheid is in alle opzichten van belang: zowel bij het op een goede manier uit elkaar gaan alsook als startpunt voor een hernieuwde  kennismaking.
Het vergt de nodige moed van ouders om de kwetsuren uit de relatie uiteen te rafelen en echt naar ‘de hitte’ toe te bewegen, dat je je uitspreekt wat je zo raakt en wat je onderliggende behoefte is.
Die behoefte gaat vaak over erkenning en gezien willen worden, kunnen zijn wie je bent. Als ze die onderliggende behoefte uitwisselen, komt voorzichtig de intimiteit weer terug in de relatie.

Wil jij ook die mildheid ervaren in je relatie? Wil je meer weten en een afspraak maken? Je bent van harte welkom!

Nieuwe Stap Blog Het Familiehuis
Cécile Schlangen januari 2016

Familieopstelling bij Scheiding?

Familieopstellingen bij Scheiding
Blijf je ook zo met je ex-partner verstrikt?
Wil je als ouders verder, maar schiet je telkens in allerlei oude emoties?

Ik ben inmiddels zelf ruim zes jaar gescheiden en denk dat ik alle fases van afscheid wel heb doorlopen. Maar wat maakt dan toch dat ik zo verbonden blijf aan mijn ex? Ondanks dat ik een hele fijne vriend heb, voelt het alsof ik zonder mijn ex  niet ‘heel’ ben. Mijn leven is daarmee aardig complex geworden moet ik je zeggen.
Het werd tijd dat ik mezelf weer eens onder de loep nam en ik heb de stoute schoenen aangetrokken en heb een familieopstelling hieraan gewijd. Om mijn hardnekkige verstrikking te zien en te snappen.

Maar wat is dat, een familieopstelling?
Met een opstelling krijgt je snel en concreet zicht op wat er werkelijk speelt en verkrijg je inzicht in wat je zelf kan bijdragen aan een oplossing. Een familieopstelling is een manier om te kijken hoe de dynamiek werkt in het gezin waar je opgroeide en wat je daarvan meeneemt in het leven.
Een opstelling helpt bij het herkennen van hardnekkige patronen en om heftige emoties te begrijpen die niet logisch zijn in het ‘hier & nu’. Veel problematisch gedrag van ouders en kinderen is een symptoom van wat er in het gezin in de onderstroom speelt. Door naar die dynamiek te kijken komt er weer ruimte voor iedereen om zich verder te ontwikkelen.
Opstellingen zijn een vorm van systemisch werken, waarbij je als deelnemer een innerlijk beeld letterlijk neerzet in de ruimte. Dat doe je door personen te kiezen die staan voor mensen uit je omgeving, gezin van herkomst, maar ook zaken als een emotie of een land kun je opstellen.
Door dit innerlijke beeld buiten jezelf neer te zetten kun je er van een afstand naar kijken. Je bent als het ware even de vis die het water wél kan verlaten.
Een opstelling geeft vaak diepgaand inzicht en leidt tot oplossingen voor zaken waar eerder geen grip op leek te zijn.

Gezin als systeem
Wij mensen leven in systemen. Een systeem is bijvoorbeeld het gezin, de familie, school of het werk. Als een kind wordt geboren, is het afhankelijk van het gezin als systeem. Kinderen ervaren het systeem als houvast en zijn daardoor zeer gevoelig voor conflicten in het gezin en veranderingen in het systeem zoals een scheiding, overlijden, emigratie of ziekte. Kinderen kunnen onbedoeld en onbewust hierdoor worden beïnvloed. Het kan de oorsprong zijn van bepaalde hardnekkige problemen of heftige emoties die je niet kageworteld in de familien verklaren. Deze problemen kunnen zowel bij ouders spelen als bij kinderen.
Ouders zijn immers zelf ook kinderen geweest die gevoelens van hun (voor)ouders weer hebben kunnen meegenomen. Ze nemen de schuld op zich of verinnerlijken de onopgeloste conflicten van de vorige generaties en raken hierdoor uit balans.

Heelheid in mezelf vinden
Dat verlangen naar heelheid met mijn ex? Waar komt dat toch vandaan? In mijn familieopstelling kwam de hevige onrust in mijn hoofd levensgroot in beeld.  De representanten stonden of stokstijf, enigszins bevroren, waren compleet afwezig of bleven onrustig in het veld heen en weer lopen. Het was aardig confronterend om het zo in de ruimte te zien staan.
Mijn relatie met mijn vader kwam langs, zijn angst voor verlating die ik zo makkelijk op mijn schouders weet te nemen. Het liefst zou ik zijn pijn voor hem dragen. Is dat wat er ook met mij en mijn ex gebeurt? Zou ik zijn leven aangenamer willen maken? Ga ik daarmee voorbij aan wat ik nodig heb, waar mijn werkelijke verlangen ligt?
De opstelling laat me in ieder geval milder naar mezelf kijken. En te accepteren dat ik in eerste instantie de instinctieve beweging maak naar het vasthouden aan een harmonie die er ooit was. Een harmonie aan de oppervlakte zowel bij mijn ouders thuis, als in mijn gezin en de relatie met mijn ex. Onderhuids durfde ik het toen niet aan te gaan en zo ook mijn ex niet. We waren redelijk ‘onbewust onbekwaam’ in onze relatie.
Soms zou ik willen dat als ik toen had geweten hoe oude patronen uit je gezin van herkomst meespelen in het hier & nu, dat onze relatie zich had kunnen verdiepen.
Maar met het eenzijdig verbreken van de relatie is die weg afgesneden. En dat heeft me teruggeworpen op mezelf, dat ik voor het geluk in mijn leven op mijn eigen deur heb te kloppen.
Het in elkaar willen vlechten van de levens van mijn oude liefde en onze kinderen met die van mijn nieuwe liefde en zijn kinderen is niet eenvoudig. Zeker niet als alles volgens mijn oude werkmodel in harmonie ‘moet’.
Het gesprek erover te voeren, vanuit liefde met mezelf en wat ik nodig heb in het leven, is voor de komende tijd mijn vindtocht. Ik heb in mijn opstelling mijn instinctieve beweging weer in de ogen gezien en kies er nu voor de heelheid in mezelf te vinden.

Het Familiehuis
Bij Het Familiehuis begeleid/coach ik zelf ook ouders en kinderen rondom scheidingen middels familieopstellingen. Door een familieopstelling kan je weer aan een toekomst bouwen waarin iedereen weer tot zijn recht komt. Van belang is dat de kinderen zich aan beide ouders kunnen blijven ontwikkelen. Familie duurt immers een mensenleven lang. Je krijgt inzicht in wat er in jouw situatie speelt en je krijgt handvatten om de regie in jouw leven te nemen.

Wil je meer weten en een afspraak maken? Je bent van harte welkom!